702 Kodlu İhraç Kayıtlı Fatura Nasıl Kesilir? Örnek Taslak

702 kodlu ihraç kayıtlı fatura, dahilde işleme izin belgesi (DİİB) veya geçici kabul rejimi kapsamında çalışan bir ihracatçıya mal verdiğinizde düzenlenir. Bu rehberde 702 kodlu ihraç kayıtlı faturayı, bir e-Fatura portalında gerçekten hazırlayıp taslak olarak kaydettiğimiz örnek evrak üzerinden alan alan anlatıyoruz. Fatura gönderilmedi; yalnız "Taslaklara Kaydet" ile saklandı.

Alıcı ve gönderen bilgileri bu yazıda gizlendi. Alıcıyı "Örnek Alıcı A.Ş." olarak, vergi kimlik numarasını "(gizlendi)" olarak gösteriyoruz. Ürün, GTİP ve satır kodu da örnektir.

Örnek taslak evrakın özeti

Aşağıdaki tablo, kaydettiğimiz taslağın ekrandaki değerlerini gösterir.

Örnek fatura: taslağın ön izlemesi

Aşağıdaki görsel, taslağın portaldaki Fatura Ön İzleme çıktısıdır. Satıcı ve alıcı bilgileri, ETTN ve karekod verisi değiştirildi; ürün, tutar, kod ve not alanları taslaktakiyle aynıdır. Fatura No alanındaki ABC2099999999999, ön izleme için verilen yer tutucudur; gerçek numara fatura oluşturulunca verilir.

Görselde dikkat edilecek noktalar:

• Alt kutuda Vergi İstisna Muafiyet Sebebi: 702-DİİB ve Geçici Kabul Rejimi Kapsamındaki Satışlar yazar.
• Portal bu kodda "3065 sayılı KDV Kanununun Geçici 17 nci maddesi hükmü gereğince KDV tahsil edilmemiştir" ibaresini kendiliğinden ekledi.
• GTİP ve satır kodu bu ön izleme şablonunda görünmüyor; belgeyi göndermeden önce bu iki alanı form ekranındaki satırda kontrol edin.

702 kodlu ihraç kayıtlı fatura adım adım

Portalın "Fatura Oluştur" ekranı yukarıdan aşağıya bölümlere ayrılır; sağ tarafta ise "Fatura Özeti" paneli ve işlem düğmeleri durur. Adımları ekrandaki sırayla izledik.

1. Temel Bilgiler: alıcı, senaryo ve fatura tipi

"Alıcı Listesi" alanına alıcının adını yazmaya başladık ve kayıtlı alıcılar arasından seçtik. Seçimle birlikte VKN alanı ve alt bölümdeki alıcı bilgileri kendiliğinden doldu. Alıcı kayıtlı e-Fatura kullanıcısı olduğu için belge e-Fatura olarak hazırlandı; e-Fatura kullanıcısı olmayan alıcıya e-Fatura düzenlenmez.

"Senaryo" olarak Temel E-Fatura, "Fatura Tipi" olarak İhraç Kayıtlı seçtik. Ticari senaryo da seçilebilir; fark kabul/red akışındadır, ayrıntısı e-Fatura senaryoları ve fatura tipleri yazısında.

2. Alıcı Bilgileri

Ünvan, ülke, il, ilçe, vergi dairesi ve "Etiket" (alıcının e-Fatura posta kutusu adresi) kayıtlı alıcıdan geldi. Telefon, e-posta, posta kodu ve açık adres isteğe bağlıdır. Bu bilgileri örnekte gizliyoruz.

3. Fatura Bilgileri ve Ek Bilgiler

"Fatura Düzenleme Tarihi" bugünün tarihiyle geldi. Para birimi Türk Lirası, şablon "Varsayılan", ön ek varsayılan seçildi. Fatura numarası taslakta yoktur; numara fatura oluşturulurken verilir. "Ek Bilgiler" bölümündeki internet satışı, irsaliye, sipariş, taşıyıcı ve banka kutularına bu örnekte dokunmadık.

4. Ürün/Hizmet satırı ve 702 kodu

Satıra ürün adını, 100 adet miktarı ve 250 TL birim fiyatı yazdık, KDV oranını %20 seçtik. Ekran dar olduğunda bazı sütunlar gizlenir; "Tabloyu Genişlet" düğmesi tüm sütunları açılır pencerede gösterir.

"İhraç Kayıtlı Satış Listesi" sütunundan 702 - DİİB ve Geçici Kabul Rejimi Kapsamındaki Satışlar kodunu seçtik. Seçim yapılır yapılmaz satıra iki yeni zorunlu sütun eklendi:

• GTIP: Bilgi simgesi olan bu alan 12 haneli gümrük tarife istatistik pozisyonunu ister.
• Satır Kodu: Alıcının DİİB'indeki satırı gösteren 11 haneli kod ister (e-Fatura belgesinde ALICIDIBSATIRKOD olarak geçer).

5. Fatura notu ve kaydetme

"Fatura Notu" alanına taslağın örnek olduğunu ve gönderilmeyeceğini yazdık. Ardından sağ paneldeki "Taslaklara Kaydet" düğmesine bastık; ekranda "e-Faturanız taslak olarak kaydedildi." mesajı çıktı. "Fatura oluştur" düğmesine basılmadı.

GTİP ve satır kodu nasıl doldurulur?

GTİP alanı yalnız rakam bekler: 12 hane, nokta ve boşluk olmadan. Örnekte 392640000000 yazdık. Bu değer 3926.40 pozisyonuna, yani plastikten heykelcik ve süs eşyalarına karşılık gelir; ancak örnek olarak seçilmiştir. Gerçek faturada GTİP, ürünün kendisine göre belirlenir; emin değilseniz gümrük müşavirinize ya da alıcı ihracatçıya sorun.

Satır kodu için yazdığımız 12345678901 tamamen uydurmadır. Gerçek değer, alıcı ihracatçının DİİB'inde sizin teslim ettiğiniz malın yer aldığı satırdan gelir. Bu bilgiyi siz üretemezsiniz; sipariş aşamasında alıcıdan yazılı olarak isteyin.

Toplamlar: KDV hesaplanır ama ödenecek tutara eklenmez

Örnek faturanın toplamları şöyle oluştu:

İhraç kayıtlı satışta KDV faturada hesaplanıp gösterilir, ancak alıcıdan tahsil edilmez. Bu yüzden örnekte ödenecek tutar 25.000,00 TL olarak, yani KDV hariç toplam üzerinden çıktı. Ekrandaki "Fatura Özeti" paneli de aynı rakamları gösterir.

Bu hesap satıcı için de önemlidir: KDV alıcıdan alınmadığı için tahsilat KDV hariç tutar üzerinden yapılır. Ödeme planını ve proforma teklifini buna göre hazırlayın. Hesaplanan ama tahsil edilmeyen KDV'nin beyannamede nasıl gösterileceği ve ihracatın gerçekleşmemesi halinde ne olacağı ayrı bir mevzuat konusudur; bu ayrıntıyı muhasebe tarafında takip edin.

701 ile 702 arasındaki fark

İki kodun ekrandaki hazırlanışı neredeyse aynıdır; fark kapsamda ve satıra eklenen alanlardadır. 701 taslağını 701 kodlu ihraç kayıtlı fatura örneği yazısında anlattık.

Taslağı yeniden açarken dikkat

Taslaklar portalda E-Fatura → Taslak e-Faturalar sekmesinde listelenir. Listede senaryo, fatura tipi, son düzenleme tarihi, alıcı ünvanı ve VKN görünür; her satırda "Düzenle" ve "Sil" seçenekleri vardır.

702 hangi durumda gündeme gelir?

Pazaryerinde tüketiciye yaptığınız satışlar ihraç kayıtlı değildir; 702 bu satışlarda hiç kullanılmaz. Kod, ürettiğiniz ya da sattığınız malı yurt dışına kendiniz değil, bir ihracatçı firma aracılığıyla gönderdiğinizde gündeme gelir. Örneğin hediyelik eşya üreten bir satıcı, pazaryeri satışlarının yanında bir ihracatçıya toptan mal veriyorsa ve ihracatçı bu malı kendi DİİB'i kapsamında kullanacaksa 702 düşünülür.

Pratikte sırayla şu sorular sorulur:

• Alıcı malı ihraç edecek bir firma mı?
• Alıcının bu teslimi kapsayan bir DİİB'i ya da geçici kabul izni var mı?
• Alıcı size GTİP'i ve DİİB satır kodunu yazılı olarak verdi mi?

Üç sorunun cevabı da "evet" ise 702 seçilir. DİİB yoksa ama teslim ihraç kaydıyla yapılıyorsa 701 kullanılır. Malı yurt dışındaki alıcıya doğrudan siz gönderiyorsanız ihraç kayıtlı değil, İstisna tipinde ihracat faturası düzenlenir.

Göndermeden önce ön izleme kontrol listesi

Taslağı faturaya çevirmeden önce sağ paneldeki "Fatura Ön İzleme" düğmesiyle belgenin son halini görün. Ön izlemede şu noktalara bakın:

1. Fatura tipi "İhraç Kayıtlı", senaryo doğru mu?
2. Her satırda 702 kodu, 12 haneli GTİP ve 11 haneli satır kodu görünüyor mu?
3. Hesaplanan KDV gösteriliyor ama ödenecek tutara eklenmemiş mi?
4. Fatura notunda taslak sırasında yazdığınız geçici bir ifade kalmış mı?

Her şey doğruysa "Fatura oluştur" ile faturayı düzenleyebilirsiniz. Bu düğmeye basıldıktan sonra belge alıcıya iletilir; iptal ve iade süreçleri için e-Fatura iptal ve iade rehberine bakın.

Sık yapılan hatalar

1. Eksik hane: GTİP 12, satır kodu 11 hanedir. Bir hane eksik ya da fazla yazmak faturanın reddine neden olur.
2. GTİP'i noktalı yazmak: Gümrük belgelerinde görülen "3926.40.00.00.00" biçimi alana olduğu gibi yazılmaz; alan yalnız 12 rakam bekler.
3. DİİB'siz alıcıya 702 kesmek: Alıcının bu teslimi kapsayan bir DİİB'i ya da geçici kabul izni yoksa 702 kullanılmaz; genel ihraç kayıtlı teslimde 701 seçilir.
4. Yanlış fatura tipi: 7xx kodları İstisna tipinde geçmez; tip mutlaka İhraç Kayıtlı olmalıdır.
5. KDV'yi tahsil etmek: Hesaplanan KDV ödenecek tutara eklenmez; alıcıdan KDV istenmez.

Kapsam ve belge şartları işin niteliğine göre değişebileceği için ilk 702 faturanızı kesmeden önce mali müşavirinizle teyit edin. Diğer fatura tipleri için hazırladığımız taslakları örnek fatura taslakları bölümünde bulabilirsiniz.